Japon Ceza Kanunu, kredi itibar\u0131n\u0131 zedeleyen su\u00e7 (Madde 233, ilk f\u0131kra) ve hileli i\u015f i\u015flemlerini engelleme su\u00e7u (ayn\u0131 madde, ikinci f\u0131kra) ile ilgili h\u00fck\u00fcmler i\u00e7ermektedir.<\/p>\n\n\n\n
\n“Bir ki\u015finin itibar\u0131n\u0131 bozacak veya i\u015f i\u015flemlerini engelleyecek \u015fekilde yalan haber yaymak veya hile kullanmak suretiyle hareket eden ki\u015fi, \u00fc\u00e7 y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 veya be\u015f y\u00fcz bin yen para cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131l\u0131r.”<\/p>\nJapon Ceza Kanunu Madde 233<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\nBu su\u00e7lar, bireylerin ve t\u00fczel ki\u015filiklerin ‘itibar\u0131n\u0131’ ve ‘i\u015f faaliyetlerinin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc’ koruma amac\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Burada, ‘yalan haber yaymak’ ifadesi, objektif ger\u00e7eklere ayk\u0131r\u0131 s\u00f6ylenti veya bilgileri belirsiz veya \u00e7ok say\u0131da ki\u015fiye yayma eylemini ifade eder. ‘Hile’ ise, bir ki\u015fiyi aldatmak veya ki\u015finin yan\u0131lg\u0131s\u0131ndan veya bilgisizli\u011finden yararlanmak anlam\u0131na gelir.<\/p>\n\n\n\n
\u015eimdi, hileli i\u015f i\u015flemlerini engelleme su\u00e7u ile ilgili ger\u00e7ek bir \u00f6rne\u011fe bakal\u0131m. Hileli i\u015f i\u015flemlerini engelleme su\u00e7u, yukar\u0131da belirtildi\u011fi gibi ‘hile kullanmak’ ve ‘i\u015f i\u015flemlerini engellemek’ eylemleriyle i\u015flenir.<\/p>\n\n\n\n
‘\u0130\u015f i\u015flemleri’, ekonomik fayda sa\u011flamay\u0131 ama\u00e7layan ticari i\u015fletmelerin yan\u0131 s\u0131ra, kar amac\u0131 g\u00fctmeyen faaliyetleri (g\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmalar, kul\u00fcp etkinlikleri, mezun dernekleri, yerel y\u00f6netimler vb.) de kapsar. ‘Engelleme’, i\u015f i\u015flemlerinin engellenmesi ihtimalinin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 durumu ifade eder. \u0130\u015f i\u015flemlerinin ger\u00e7ekten engellenmesi sonucu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f olsa da, sonu\u00e7 ger\u00e7ekle\u015fmemi\u015f olsa bile, engelleme ihtimalinin varl\u0131\u011f\u0131 ‘engelleme’ olarak kabul edilir.<\/p>\n\n\n\n
2016 y\u0131l\u0131nda (Heisei 28) Kumamoto depremi s\u0131ras\u0131nda, “hayvanat bah\u00e7esinden bir aslan ka\u00e7t\u0131” yalan\u0131n\u0131 yayd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir adam hileli i\u015f i\u015flemlerini engelleme su\u00e7u ile tutuklanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak, adam daha sonra su\u00e7lamadan muaf tutulmu\u015ftur (savc\u0131l\u0131k takipsizli\u011fi).<\/p>\n\n\n\n
Tutuklanan adam, Kumamoto depreminin hemen ard\u0131ndan, X (eski Twitter) \u00fczerinde “\u015eaka yapma, deprem y\u00fcz\u00fcnden yak\u0131n\u0131mdaki hayvanat bah\u00e7esinden bir aslan ka\u00e7t\u0131 – Kumamoto” ifadesi ve \u015fehir i\u00e7inde dola\u015fan bir aslan\u0131n foto\u011fraf\u0131n\u0131 payla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Ger\u00e7ekte aslan ka\u00e7mam\u0131\u015f oldu\u011fundan, s\u00f6z konusu g\u00f6nderi objektif ger\u00e7eklere ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Ve X (eski Twitter), internet \u00fczerinde belirsiz say\u0131da ki\u015fiye yay\u0131lacak \u015fekilde tasarland\u0131\u011f\u0131ndan, adam\u0131n eylemi ‘yalan haber yaymak’ olarak kabul edilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Ayr\u0131ca, bu g\u00f6nderi 20.000’den fazla kez payla\u015f\u0131lm\u0131\u015f ve Kumamoto \u015eehir Hayvanat Bah\u00e7esi’ne 100’den fazla soru\u015fturma telefonu gelmi\u015f, hayvan bar\u0131naklar\u0131n\u0131n kontrol\u00fc gibi i\u015flemler aksam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bu nedenlerden dolay\u0131, adam\u0131n yukar\u0131daki g\u00f6nderisiyle Kumamoto \u015eehir Hayvanat Bah\u00e7esi’nin i\u015f i\u015flemlerini engelledi\u011fi i\u00e7in, hileli i\u015f i\u015flemlerini engelleme su\u00e7u i\u015flendi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n